Thời điểm phát sinh hiệu lực của hợp đồng

Bố mẹ tôi mất vì tai nạn giao thông khi tôi còn nhỏ. Từ đấy, tôi sống cùng ông bà nội. Gần đây tôi mới lập gia đình, ông nội tôi lập hợp đồng tặng cho tôi một mảnh đất để tôi xây nhà riêng. Vậy khi nào hợp đồng này có hiệu lực?

Theo Điều 385 Bộ luật dân sự 2015 quy định về hợp đồng như sau:

“Hợp đồng là sự thỏa thuận giữa các bên về việc xác lập, thay đổi hoặc chấm dứt quyền, nghĩa vụ dân sự

Và Điều 401 Bộ luật dân sự 2015 có quy định về hiệu lực của hợp đồng như sau: “1. Hợp đồng được giao kết hợp pháp có hiệu lực từ thời điểm giao kết, trừ trường hợp có thỏa thuận khác hoặc luật liên quan có quy định khác.

2. Từ thời điểm hợp đồng có hiệu lực, các bên phải thực hiện quyền và nghĩa vụ đối với nhau theo cam kết. Hợp đồng chỉ có thể bị sửa đổi hoặc hủy bỏ theo thỏa thuận của các bên hoặc theo quy định của pháp luật.”

Như vậy, đối chiếu với điều luật trên thì Hợp đồng được giao kết hợp pháp có hiệu lực từ thời điểm giao kết, trừ trường hợp giữa Quý khách và công ty đó có một thỏa thuận khác hoặc luật có liên quan đến hợp đồng đó quy định khác.

Đồng thời, tại Điều 400 Bộ luật dân sự 2015 quy định về thời điểm giao kết hợp đồng như sau:

“1. Hợp đồng được giao kết vào thời điểm bên đề nghị nhận được chấp nhận giao kết.

2. Trường hợp các bên có thỏa thuận im lặng là sự trả lời chấp nhận giao kết hợp đồng trong một thời hạn thì thời điểm giao kết hợp đồng là thời điểm cuối cùng của thời hạn đó.

3. Thời điểm giao kết hợp đồng bằng lời nói là thời điểm các bên đã thỏa thuận về nội dung của hợp đồng.

4. Thời điểm giao kết hợp đồng bằng văn bản là thời điểm bên sau cùng ký vào văn bản hay bằng hình thức chấp nhận khác được thể hiện trên văn bản.”

Trường hợp Hợp đồng giao kết bằng lời nói và sau đó được xác lập bằng văn bản thì thời điểm giao kết hợp đồng được xác định bằng cách: thời điểm giao kết bằng lời nói là thời điểm các bên đã thỏa thuận về nội dung của hợp đồng.

–  Thứ nhất, hợp đồng được giao kết vào thời điểm bên đề nghị nhận được chấp nhận giao kết. Theo quy định tại khoản 1 Điều 386 BLDS 2015, đề nghị giao kết hợp đồng là việc thể hiện rõ ý định giao kết hợp đồng và chịu sự ràng buộc về đề nghị này của bên đề nghị đối với bên được đề nghị. Vậy, so với quy định trong BLDS 2005, điểm mới trong BLDS 2015 là mở rộng và rõ hơn về bên được đề nghị giao kết hợp đồng. Có thể có nhiều bên nhận được đề nghị trong giao kết hợp đồng. Như vậy, thời điểm phát sinh hiệu lực của hợp đồng trong trường hợp này sẽ được xác định khi mà bên đề nghị giao kết nhận được trả lời chấp nhận giao kết hợp đồng từ bên được đề nghị.

–  Thứ hai, trường hợp các bên có thỏa thuận im lặng là sự trả lời chấp nhận giao kết hợp đồng trong một thời hạn thì thời điểm giao kết hợp đồng là thời điểm cuối cùng của thời hạn đó. Do vậy, hiệu lực của hợp đồng phát sinh khi đến hạn cuối trả lời mà bên được đề nghị vẫn im lặng.

–   Thứ ba, thời điểm giao kết hợp đồng bằng lời nói là thời điểm các bên đã thỏa thuận về nội dung của hợp đồng. Trong trường hợp này, hiệu lực của hợp đồng phát sinh khi các bên thỏa thuận xong hết nội dung trong hợp đồng. VD: Bà Loan đến cửa hàng ông Hùng để đặt may một chiếc áo. Hai bên thỏa thuận về quyền và nghĩa vụ các bên. Theo đó, hiệu lực của hợp đồng này phát sinh sau khi 2 bên thỏa thuận xong về các nội dung hợp đồng.

– Thứ tư, thời điểm giao kết hợp đồng bằng văn bản là thời điểm bên sau cùng ký vào văn bản hay bằng hình thức chấp nhận khác được thể hiện trên văn bản.  Như vậy, thời điểm có hiệu lực của hợp đồng phát sinh trong khi bên sau cùng ký vào văn bản hay các hình thức khác. Minh họa cho trường hợp này là ngày 5/7/2018 Công ty Cổ phần Hòa phát ký kết hợp đồng dịch vụ với công ty cổ phần An Phúc. Giám đốc của 2 công ty đại diện ký kết hợp đồng. Như vậy, thời điểm phát sinh hiệu lực của hợp đồng này là kể từ khi bên sau cùng ký vào hợp đồng dịch vụ đó.

Theo điều 459 Bộ luật dân sự 2015: “

1. Tặng cho bất động sản phải được lập thành văn bản có công chứng, chứng thực hoặc phải đăng ký, nếu theo quy định của pháp luật bất động sản phải đăng ký quyền sở hữu.

2.Hợp đồng tặng cho bất động sản có hiệu lực kể từ thời điểm đăng ký; nếu bất động sản không phải đăng ký quyền sở hữu thì hợp đồng tặng cho có hiệu lực kể từ thời điểm chuyển giao tài sản.”

Như vậy trước tiên hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất mà ông bạn lập cần được công chứng, chứng thực. Sau đó bạn cần tiến hành việc đăng ký lại quyền sử dụng đất sang tên mình tại Văn phòng đăng ký Quyền sử dụng đất thuộc Sở tài nguyên và Môi Trường hoặc Văn Phòng đăng ký quyền sử dụng đất thuộc Phòng Tài Nguyên và Môi trường quận, huyện, thị xã , thành phố thuộc tỉnh. Khi đó hợp đồng tặng cho quyền sử dụng mảnh đất đó mới có hiệu lực.