Hưởng tài sản thừa kế khi đang ở nước ngoài

Bác tôi chỉ có một người con gái, hiện tại đang định cư ở nước ngoài. Giờ bác tôi tuổi đã cao và muốn lập di chúc để lại căn nhà của bác cho con gái bác. Luật sư cho tôi hỏi, bác tôi có thể lập di chúc để lại căn nhà cho con gái bác được không? Và nếu lập được di chúc thì con gái Bác đang ở nước ngoài có được nhận ngôi nhà khi bác tôi qua đời không?

 

Thứ nhất, căn cứ vào Điều 624 của Bộ luật Dân sự năm 2015 quy định về di chúc như sau: “Di chúc là sự thể hiện ý chí của cá nhân nhằm chuyển tài sản của mình cho người khác sau khi chết”.

Vì vậy, bác của bạn có quyền lập di chúc để lại tài sản của bác cho con gái bác sau khi mất. Không phân biệt người định cư ở nước ngoài hay người trong nước.

Thứ hai, căn cứ vào quy định của Luật nhà ở năm 2014 có một số điểm cần lưu ý trong trường hợp của bạn như sau:

– Tại Điều 159 Luật nhà ở năm 2014 có quy định về đối tượng được sở hữu nhà ở và hình thức sở hữu nhà ở tại Việt Nam của tổ chức, cá nhân nước ngoài có quy định như sau:

“1. Đối tượng tổ chức, cá nhân nước ngoài được sở hữu nhà ở tại Việt Nam bao gồm:

a) Tổ chức, cá nhân nước ngoài đầu tư xây dựng nhà ở theo dự án tại Việt Nam theo quy định của Luật này và pháp luật có liên quan;

b) Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, chi nhánh, văn phòng đại diện của doanh nghiệp nước ngoài, quỹ đầu tư nước ngoài và chi nhánh ngân hàng nước ngoài đang hoạt động tại Việt Nam (sau đây gọi chung là tổ chức nước ngoài);

c) Cá nhân nước ngoài được phép nhập cảnh vào Việt Nam.

Tổ chức, cá nhân nước ngoài được sở hữu nhà ở tại Việt Nam thông qua các hình thức sau đây:

a) Đầu tư xây dựng nhà ở theo dự án tại Việt Nam theo quy định của Luật này và pháp luật có liên quan;

b) Mua, thuê mua, nhận tặng cho, nhận thừa kế nhà ở thương mại bao gồm căn hộ chung cư và nhà ở riêng lẻ trong dự án đầu tư xây dựng nhà ở, trừ khu vực bảo đảm quốc phòng, an ninh theo quy định của Chính phủ”.

Vì vậy, trong trường hợp của bạn con gái của bác bạn muốn được sở hữu nhà, đứng tên trên giấy chứng nhận quyền sở nhà thì phải đáp ứng điều kiện của pháp luật: là cá nhân nước ngoài được phép nhập cảnh vào Việt Nam và không thuộc diện được hưởng quyền ưu đãi, miễn trừ ngoại giao, lãnh sự theo quy định của pháp luật.

– Tại điểm b khoản 2 Điều 161 Luật nhà ở năm 2014 có quy định: “trường hợp được tặng cho, được thừa kế nhà ở không thuộc diện quy định tại điểm b khoản 2 Điều 159 của Luật này hoặc vượt quá số lượng nhà ở quy định tại điểm a khoản này thì chỉ được hưởng giá trị của nhà ở đó”.

Quy định này có nghĩa là người nước ngoài được nhận thừa kế là nhà ở nhưng không phải là nhà ở thương mại (căn hộ chung cư và nhà ở riêng lẻ trong dự án đầu tư xây dựng nhà) thì chỉ được hưởng giá trị của nhà ở đó chứ không được đứng tên trên trên giấy chứng nhận quyền sử dụng nhà ở đó.

Như vậy, trong trường hợp của bạn người bác này có quyền làm di chúc để lại tài sản thừa kế cho con gái của bác. Và con gái bác sẽ được nhận di sản thừa kế của bác là ngôi nhà sau khi bác mất. Nếu như là nhà ở thương mại thì con gái bác sẽ được sở hữu nhà với thời hạn là 50 năm. Còn nếu như không thuộc nhà ở thương mại thì sẽ được hưởng giá trị của căn nhà đó.