Bên nhận được đề nghị chết sau khi chấp nhận đề nghị

Tôi có nhận được đề nghị giao kết hợp đồng mua nhà với một người tên Thanh. Tôi đã chấp nhận đề nghị này nhưng sau đó anh Thanh chết, vậy tôi muốn hỏi là đề nghị giao kết hợp đồng kia có bị mất giá trị pháp lý không. Nếu không thì việc giao kết hợp đồng về sau sẽ thực hiện như thế nào?

 

Theo quy định tại Điều 395 Bộ luật Dân sự 2015 thì Trường hợp bên đề nghị giao kết hợp đồng chết, mất năng lực hành vi dân sự hoặc khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi thì giải quyết như sau:

“Trường hợp bên đề nghị chết, mất năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi sau khi bên được đề nghị trả lời chấp nhận giao kết hợp đồng thì đề nghị giao kết hợp đồng vẫn có giá trị, trừ trường hợp nội dung giao kết gắn liền với nhân thân bên đề nghị.“

Hậu quả pháp lý khi một cá nhân chết hoặc bị tuyên bố mất năng lực hành vi dân sự, hoặc có khó khăn trong nhận thức và làm chủ hành vi sẽ đưa tư cách chủ thể của họ trở về tình trạng không có khả năng tham gia, xác lập, thực hiện quyền và nghĩa vụ của mình trong các quan hệ nghĩa vụ trước đó mà họ đã xác lập. Điều này có nghĩa là, bên đề nghị giao kết hợp đồng chết hoặc mất năng lực hành vi dân sự sau khi bên được đề nghị giao kết hợp đồng trả lời chấp nhận giao kết hợp đồng thì về nguyên tắc, đề nghị giao kết hợp đồng không có giá trị pháp lý nữa. Tuy nhiên, theo quy định tại Điều luật này, đề nghị giao kết hợp đồng vẫn có giá trị pháp lý.

Ghi nhận giá trị pháp lý đối với đề nghị giao kết hợp đồng của pháp luật trong trường hợp này được thể hiện ở chỗ:

– Toàn bộ quyền và nghĩa vụ về tài sản của người chết sẽ chuyển giao cho người thừa kế trong phạm vi di sản của người này. Do đó, chủ thể đối ngẫu với bên được đề nghị trong quan hệ hợp đồng sẽ là những người thừa kế của người chết.

– Khi cá nhân bị tuyên bố mất năng lực hành vi dân sự hậu quả pháp lý là mọi giao dịch liên quan đến người này do người đại diện thực hiện. Do đó, đề nghị giao kết hợp đồng vẫn có giá trị vì người thực hiện hợp đồng đó chính là người đại diện của người mất năng lực hành vi dân sự.

Thực tế, không phải mọi trường hợp những người thừa kế của người chết hay người đại diện của người bị tuyên bố mất năng lực hành vi dân sự đều trở thành phía đối ngẫu của bên được đề nghị giao kết hợp đồng. Điều này có thể xuất phát từ hai lý do:

+ (i) chưa có sự đồng ý của bên được đề nghị về việc thay thế chủ thể trong hợp đồng;

+ (ii) rất nhiều quan hệ xuất phát từ giá trị nhân thân của cá nhân hoặc chỉ xuất phát từ lợi ích của bên có quyền trong quan hệ đó.

Do đó, BLDS 2015 đã quy định: “đối với trường hợp nội dung giao kết gắn liền với nhân thân bên đề nghị” thì lời đề nghị giao kết hợp đồng không có giá trị.

Như vậy, đối với trường hợp của bạn thì nội dung giao kết không liên quan đến nhân thân bên đề nghị là anh Thanh. Do đó, đề nghị này vẫn có giá trị pháp lý, những người thừa kế của anh Thanh sẽ là bên có trách nhiệm giao kết, thực hiện hợp đồng đối với bạn.