PDA

View Full Version : phân biệt tội giết người với tội cố ý gây thương tích



nhu sao
24-03-2009, 17:08
[FONPhân biệt các tội phạm:
a. Tội giết người đã hoàn thành ( khoản 2 Điều 93 BLHS) Với tội cố ý gây thương tích trong trường hợp dẫn đến chết người (khoản 3 Điều 104 BLHS);
b.Tội giết người chưa đạt nhưng đã gây ra thương tích ( khoản 2 Điều 93 BLHS) với tội cố ý gây thương tích (Điều 104 BLHS)


Sự phân biệt giữa tội này với tội khác là một vấn đề rất quan trọng và cần thiết trên lý luận cũng như trong thực tiễn xét xử,nếu không xem xét một cách toàn diện thì rất dễ dẫn chúng ta đến nhầm lẫn và như vậy trong quá trình giải quyết án sẽ dẫn đến tình trạng không đúng người,không đúng tội,bỏ lọt tội phạm,không đảm bảo nguyên tắc pháp chế .
Mỗi tội phạm bao giờ cũng mang đầy đủ bốn yếu tố CTTP và chứa đựng tất cả các dấu hiệu đặc trưng nhất cho một loại tội phạm đó.Tuy nhiên trong một số tội phạm sẽ có sự tương đồng của các dấu hiệu pháp lý của các tội phạm đó. ặc dMù về cơ bản, lý luận đã giải quyết khá rõ ràng sự khác nhau giữa Tội giết người đã hoàn thành ( khoản 2 Điều 93 BLHS ) với Tội cố ý gây thương tích trong trưòng hợp dẫn đến chết người ( khoản 3 Điều 104 BLHS), nhưng trên thực tiễn có nhiều trường hợp xảy ra, các cơ quan tiến hành tố tụng vẫn có những nhận thức đánh giá khác nhau trong vấn đề định tội giữa hai hành vi kể trên.Vì vậy, việc phân biệt 2 loai tội này có ý nghĩa hêt sức quan trọng trong lý luận cũng như trong thực tiễn. Cụ thể giữa 2 tội này trong từng trường hợp có các điểm đáng lưu ý sau đây;
a.Tội giết người đã hoàn thành (khoản 2 Điều 93 BLHS) với Tội cố ý gây thương tích trong trường hợp dẫn đến chết người (khoản 3 Điều 104 BLHS);
Theo quy định của BLHS hiện hành, Tội giết người là hành vi cố ý tước đoạt trái pháp luật tính mạng người khác bao gồm các dấu hiệu pháp lý sau đây trong 4 yếu tố của CTTP;
*Khách thể: Hành vi phạm tội giết người xâm phạm quyền quyền bất khả xâm phạm về tính mạng của con người.
*Chủ thể của tội phạm: Chủ thể của tội giết người là bất kì ai có năng lực trách nhiệm hình sự và đạt độ tuổi từ 14 tuổi trở lên khi thực hiện hành vi phạm tội.
*Mặt khách quan của tội phạm
- Hành vi khàch quan của tội giết người: Hành vi khách quan của tội giết người là hành vi tước đoạt trái pháp luật tính mạng người khác.
Về khách thể: Hành vi phạn tội giết người xâm phạm quyền bất khả xâm phạm về tính mạng con người.
Hành vi tước đoạt tính mạng người khác được hiểu là hành vi trái pháp có khả năng gây ra cái chết cho con người,chấm dứt sự sống của họ.Hành vi có khả năng gây ra cái chết cho con người có thể là hành động như hành động bắn, đâm, chém …cũng còn có thể là không hành động.
Đối tượng của hành vi tước đoạt tính mạng chỉ có thể là con người đang còn sống..
-Hậu quả của tội pham
Hậu quả được quy định là dấu hiệu bắt buộc trong CTTP tội giết người là hậu quả chết người.Như vậy tội giết người chỉ được coi là tội phạm hoàn thành khi có hậu quả chết người.Nếu hậu quả chết người không xảy ra vì nguyên nhân khách quan thì hành vi phạm tội bị coi là tội giết người chưa đạt hoặc là tội cố ý gây thương tích , tuỳ thuộc vào lỗi của người phạm tội.
-Quan hệ nhân quả giữa hành vi khách quan và hậu quả chết người .
Về nguyên tắc, người phạm tội chỉ phải chịu trách nhiệm về hậu quả nguy hiểm cho xã hội do chính hành vi của mình gây ra. Nguyên tắc này đòi hỏi phải xác định hậu quả chết người có QHNQ với hành vi khách quan của người bị buộc phải chịu TNHS về tội giết người đã hoàn thành
Như vậy, việc xác định mối QHNQ là điều kiện cần thiết để có thể buộc người có hµnh vi tước đo¹tot trái pháp luật tính mạng người khác phải chịu trách nhiệm về hậu quả chết người đã xảy ra.Người có hành vi tước đoạt trái pháp luật tính mạng người khác phải chịu TNHS về hậu quả chết người đã xảy ra nếu hành vi họ đã thực hiện là nguyên nhân của hậu quả chết người đã xảy ra đó..
*Mặt chủ quan của tội phạm .
-Lỗi của người phạm tội.
Lỗi của người phạm tội giết người là lỗi cố ý.Lỗi cố ý ở đây có thể là lỗi cố ý trực tiếp hoặc cố ý gián tiếp.Trong trường hợp lỗi cố ý trực tiếp, người phạm tội thấy trước hậu quả chết người có thể xảy ra ( hoặc tất nhiên xảy ra) nhưng vì mong muốn hậu quả đó nên đã thực hiện hành vi phạm tội.Trong trường hợp lỗi cố ý gián tiếp,người phạm tội nhận thức hành vi của mình có khả năng nguy hiểm đến tính mạng người khác, thấy trước hậu quả chết người có thể xảy ra nhưng để đạt được mục đích của mình người phạm tội có ý thức để mặc cho hậu quả xảy ra hay nói cách khác,họ có ý thức chấp nhận hậu quả đó (nếu xảy ra).
Theo BLHS hiện hành thì tội cố ý gây thương tích là hành vi cố ý gaĐiều 104 BLHS) CTTP bao gồm các dấu hiệu sau:
*Khách thể của tội của tội này là quyền bất khả xâm phạm về sức của người khoẻ khác phạm
*Chủ thể của tội phạm là bất kì ai có năng lực trách nhiệm hình sự và đạt độ tuổi từ đủ 14 tuổi trở lên.
gây tổn hại cho ức khoẻ người khác dưới dạng thương tích hoặc thương tổn khác.Trong trường hợp tội cố ý gây thương tích dẫn đến chết người (khoản 3
Có hành vi khách quan là hành vi cố ý gây thương tích cho người khác.Có hậu quả của hành vi đó là gây thương tích cho người khác.Thương tích của người khác đã dẫn đến chết người.Nói cách khác hậu quả chết người ở đây không phải là kết quả trực tiếp, tất yếu của hành vi phạm tội, không nằm trong ý chí của người phạm tội mong muốn hoặc để mặc cho hậu quả đó xảy ra. Hậu quả của hành vi cố ý gây thương tích trong trường hợp này (khoản 3 Điều 104 BLHS) vẫn là thương tích.Người phạm tội chỉ mong muốn hoặc để mặc cho thương tích xảy ra. Thương tích đó đã dẫn đến chết người(không nằm trong ý chí chủ quan của người phạm tội)
*Mặt chủ quan của người phạm tội
Người phạm tội có lỗi cố ý,trong trường hợp theo khoản 3 Điều 104 BLHS thì dấu hiệu ý chí trong lỗi cố ý ở đây chỉ là mong muốn hoặc để mặc cho hậu quả thương tích xảy ra chứ không mong muốn hoặc để mặc cho hậu quả chết người xảy ra.
Qua các dấu hiệu pháp lý nêu trên cho thấy mặt khách quan của tội giết người đã hoàn thành (khoản 2 Điều 93 BLHS) với tội cố ý gây thương tích trong trường hợp dẫn đến chết người (khoản 3 Điều 104 BLHS) đều rất giống nhau nghĩa là cùng có một hành vi khách quan thông qua việc kẻ phạm tội dùng vũ lực tác động lên cơ thể người khác và đã gây ra hậu quả chết người. Điểm khác nhau chủ yếu chủ yếu và cơ bản nhất giửa hai tội này là mặt chủ quan của tội phạm.
Ở khoản 2 Điều 93 BLHS:người phạm tội mong muốn có hậu quả chết người xảy ra, hoặc để mặc cho hậu quả chết người xảy ra.Nghĩa là người phạm tội cố ý tước đoạt tính mạng người khác thông qua hành vi phạm tội của mình.
Còn ở khoản 3 Điều 104 BLHS; người phạm tội chỉ mong muốn gây ra thương tích, hoặc để mặc cho thương tích xảy ra.Còn hậu quả xảy ra là nằm ngoài ý chí chủ quan của người phạm tội.nghĩa là người phạm tội có lỗi cố ý với hành vi gây thương tích nhưng vô ý với hậu quả chết người. “Thương tích dẫn đến chết người trước hết là thương tích nặng làm cho nạn nhân chết vì thương tích nặng này,nghĩa là giữa thương tích và cái chết của nạn nhân co mối QHNQ.”
Việc xác định lỗi cũng hoàn toàn không đơn giản. Đặc biệt là trường hợp ở tội giết người thực hiện hành vi bằng lỗi cố ý gián tiếp với cố ý gây thương tích dẫn đến chết người.Bởi vì loại tội này nó không phản ánh rõ nét ý chí của kẻ phạm tội giữa 2 loại tội trên. Đồng thời khi phân biệt chúng ta cũng không thể bỏ qua việc xác định dấu hiệu mục đích của kẻ phạm tội. Mục đích của kẻ phạm tội giết người là cố ý tước đoạt tính mạng người khác, còn ở tội cố ý gây thương tích dẫn đến chết người chỉ là cố ý gây ra thương tích cho người khác.
Trong mặt chủ quan này điểm quan trọng nhất chúng ta cần xác định là ý chí chủ quan của người phạm tội. Đây là mấu chốt của vấn đề, để chúng ta có khả năng phân biệt được 2 tội này. Để xác định được ý chí chủ quan chúng ta cần dựa vào nhiều yều tố.Trước hết xuất phát từ nhận thức của can phạm về hành vi phạm tội. Đồng thời thông qua hành vi phạm tội để xác định ý chì chủ quan về tội phạm là một thể thống nhất giữa 2 mặt khách quan và chủ quan. Ý chí chủ quan của người phạm tội được phản ánh ra bên ngoài bằng hành vi khách quan. Do đó, khi xác định được rằng trong khi hành động, hành vi cố ý gây thương tích của người phạm tội là có nhiều khả năng làm chết người và bản thân bị cáo cũng nhận thức được điều đó ( pháp luật buộc người phạm tội phải nhận thức được điều đó ngay cả khi người phạm tội cố tình lừa dối nhận thức của mình) như dùng dao sắc, nhọn đâm vào nơi hiểm yếu của cơ thể hay dùng vật nặng,cứng đâm vào đầu người khác… thì không coi là cố ý gây thương tích dẫn đến chết người mà phải định là tội giết người. Hoặc ngược lại, nếu hành vi cố ý của bị cáo mà ít khả năng làm chết người như một người bình thường không biết gì về võ thuật nhảy vào đấm đá lung tung một người khác, không may đấm vào điểm huyệt làm cho người này chết thì không thể căn cứ vào đó mà định tội giết người mà phải căn cứ vào từng tình tiết cụ thể của từng vụ mà chúng ta xem xét thật khách quan và toàn diện để xác định ý chí chủ quan của người phạm tội.
Một điểm nữaq như nhau ( mười lăm năm). Bởi vì tội giết người có tính nguy hiểm của tội phạm cao hơn tội cố ý gây thương tích.
b. Tội giết người chưa đạt nhưng đã gây ra thương tích ( khoản 2 Điều 93 BLHS) với tội cố ý gây thương tích (Điều 104 BLHS);
Bên cạnh sự phân biệt giữa trường hợp trên thi khi phân biệt chúng ta cần lưu ý trường hợp giữa tội giết ngưòi chưa đạt nhưng đã gây ra thương tích ( khoản 2 Điều 93 BLHS) với tội cố ý gây thương tích nhất là thương tích nặng . Bởi vì đối với các trường hợp này ý chí chủ quan của người phạm tội dẫn đến làm chùng ta nhận định sai, người phạm tội dễ bao che … Trong thực tế có nhiều vụ án người phạm tội có hành vi rất nguy hiểm, phản ánh ý chí là muốn tước đoạt mạng sống của nạn nhân nhưng hậu quả chết người lại không xảy ra, cho nên nhiều toà án chỉ xử về tội cố ý gây thương tích. Do đó khi xác định chúng ta chúng ta cần thông qua các tình tiết khách quan để đi tìm ý chí chủ quan, tương tự như phần trên.
Ở khoản 2 Điều 93 BLHS:người phạm tội mong muốn có hậu quả chết người xảy ra, hoặc để mặc cho hậu quả chết người xảy ra.Nghĩa là người phạm tội cố ý tước đoạt tính mạng người khác thông qua hành vi phạm tội của mình. Tuy nhiên hậu quả chết người đã không xảy ra, hậu quả này là do hoàn cảnh khách quan chứ bản thân người phạm tội vẫn mong muốn hoặc để mặc cho hậu quả đó xảy ra. Ví dụ A là hàng xóm của B nhưng vì thù tức nhau từ trước nên A đã dùng dao đâm 2 nhát vào ngực B, nhưng do có người phát hiện và ngăn lại kịp thời nên B đã được kịp thời cứu sống. Như vậy, do tính chất và mức độ nguy hiểm của hành vi phạm tội của A đó là dùng dao đâm 2 nhát vào ngực B đây là phần rất nguy hiểm trên cơ thể con người, và nếu như không bị phát hiện thì A sẽ thực hiện tội phạm đến cùng tức là A sẽ giết chết B nên A sẽ phải chiu TNHS về tội giết người chứ không phải tội cố ý gây thương tích.Còn ở khoản 3 Điều 104 BLHS thì nguòi phạm tội chỉ mong muốn hoặc để mặc cho thương tích xảy ra, mặc dù họ có khả năng làm cho nạn nhân chết nhưng họ đã không làm vì mục đích của họ chỉ là gây ra thương tích. Ví dụ A ghét B nên đã dùng dao đâm B vào đùi B làm B bị thương và không còn khả năng tự vệ nữa, vì thấy B bị thương nên A đã bỏ đi không đâm nữa. Như vậy, căn cứ vào tính chất, mức độ nguy hiểm của hành vi phạm tội, mục đích của A thì A phạm tội cố ý gây thương tích chứ không thể là phạm tội giết người chư đạt
Về TNHS đối với người phạm tội chưa đạt là nếu hậu quả chết người chưa xảy ra và lỗi của người phạm tội là cố ý trực tiếp thì người phạm tội phải chịu TNHS về tội giết người chưa đạt. Nếu hậu quả chết người chưa xảy ra và lỗi của người phạm tội là cố ý gián tiếp thì người phạm tội chỉ phải chịu TNHS về tội cố ý gây thương tích ( nếu thương tích xảy ra thoả mãn đòi hỏi của CTTP này) mà không phải chịu TNHS về tội giết người chưa đạt.Còn đối với tội cố ý gây thương tích thì đương nhiên người phạm tội phải chịu TNHS về tội cố ý gây thương tích cho dù đó là lỗi cố ý trực tiếp hay gián tiếp.
Tóm lại, để phân biệt được tội giết người với tội cố ý gây thương tìch với tội cố ý gây thương tích dẫn đến chết người, chúng ta cần chứng minh được rõ ý chí chủ quan của người phạm tội, việc chứng minh này đòi hỏi chúng ta phải có cái nhìn thật khách quan, lối tư duy logic, có căn cứ khoa học, xem xét toàn diện tất cả các tình tiết của vụ án bằng kinh nghiệm thực tế … để kết luận, như: công cụ phương tiện, phương pháp thủ đoạn, địa điểm thời gian phạm tội, sự quyết tâm của tội phạm, để gây ra thương tích trên nạn nhân, thái độ của kẻ phạm tội sau khi gây án.

CÁC TỪ VIẾT TẮT

BLHS:Bộ luật hình sự.
CTTP : Cấu thành tội phạm.
QHNQ: Quan hệ nhân quả.
TNHS: Trách nhiệm hình sự.

T="Times New Roman"][/FONT]

Nguyễn Hoa
24-03-2009, 23:09
phù! ù! Bạn ơi viết cơ bản ngắn gọn chút được ko? Đọc thế này mình sẽ phải đeo kính sớm mất thui.

lethanhbinhqk4
25-03-2009, 13:00
Bài viết khá sâu, và về cơ bản đã phân biệt được các tội phạm.
Tuy nhiên, nếu đề bài là phân biệt thì bạn chỉ cần chỉ ra những điểm khác nhau giữa các tội phạm mà không cần phân tích các yếu tố cấu thành tội phạm. Như vậy, người đọc dễ lâm vào ma trận, còn tính logic của bài viết lại không có, kiểu như "lạc vấn đề".
Tôi đồng ý với cách phân biệt của bạn nhưng cũng đồng ý với quan điểm của bạn Nguyen Hoa, bài viết cần được ngắn gon và đúng chính tả hơn.
Nhung, đúng là một bài bổ ích. Cảm ơn bạn.

mostlaw2020
25-03-2009, 14:42
Tôi có quan điểm như sau: Viết dài nhưng trúng ý, viết ít nhưng vẫn đủ ý và khẳng định được điều mình nói.
Vậy thui
Thân!

nhu sao
25-03-2009, 19:39
Tôi có quan điểm như sau: Viết dài nhưng trúng ý, viết ít nhưng vẫn đủ ý và khẳng định được điều mình nói.
Vậy thui
Thân!
Hi!

Cảm ơn mọi người nha. Đây là bài đầu tiên mình đăng vẫn còn nhiều thiếu sót lần sau mình sẽ cố gắng nhiều hơn. Tuy nhiên bài viết này mình có tham vọng làm cho mọi người hiểu rõ hơn về hai tội này, không chỉ phân biệt giữa hai mà còn hiểu rõ CTTP của từng tội để tránh nhầm lẫn góp phần định đúng tội.

tanminhlong
03-06-2010, 09:46
Bài viết của bạn rất hay và phân tích rất đầy đủ về mặt lý luận. Nhưng mình nói thật là không quá khó để phân biệt 2 trường hợp này, vấn đề là trong thực tế đã có không ít trường hợp người ta cố ý hiểu sai để vận dụng khác đi thôi còn vì sao lại phải như vậy thì ai làm luat sẽ hiểu mà....điều 104 cần phải được thiết kế lại.

repsolmen
04-06-2010, 09:44
cảm ơn! Tiếp tục phát huy nhé! YM: phongvan1983_hp